Tanzimat'ın getirdiği bir başka gelişme ise, ekonomik değişime paralel olarak siyasal yapıdaki ademi merkeziyetçi uygulamalardı. Nitekim Eflak ve Boğdan'a 1858'de tanınan özerklikle Romanya'nın kurulması yönünde ilk adım atılmış olacak, böylece de Osmanlı Devleti'nin Tuna Nehri boyunca yapılan ticaret üzerindeki etkisi azalacaktı.
Keza 1861'de de Asya-Avrupa kara ve deniz ticaret yollarının geçtiği Lübnan Sancağı'nın bir Hıristiyan mutasarrıf tarafından yönetilmesi kabul edilecek ve bu sancağa da ayrıcalıklı bir özerklik verilecekti. Her iki özerklik de; Osmanlı Devleti'nin ekonomik kaybının, Yunanistan'a bağımsızlık verilmesiyle başlayan üniter devlet yapısındaki çözülmelerin daha ileri aşamalarını oluşturacaktı.
Kısaca Osmanlı İmparatorluğu'nda Batılılaşma hareketlerinin getirdikleri de vardı, götürdükleri de... Ama Japonya'daki Batılılaşma hareketlerinde ibre büyük ölçüde getirdikleri yönüne kaymasına karşın, aynı şeyi Osmanlı İmparatorluğu için söylemek hiç mümkün değildi.